Русаля, Русаля, богаты Русаля

На 50. день по Великодных святах выходить свято День Святой Тройцї (Сошествие Святого Духа). Про дакотрых ґрекокатоликів свято День Святой Тройцї было уж минулу недїлю - 24.5, но про другых ґрекокатоликів і про православных выходжать аж на недїлю теперішнёго тыждня - 31.5. Подля того чі утримують ґреґоріаньскый або юліаньскый календарь. У Русинов ся тото свято зове і як Русаля ( Тройця, Зелены свята). Oріґінално быв святом умертых, але свою прастару поганску функцію уж давно стратило. Днесь єсть означованый як свято зеленї, ростлинство і сімболізує буйну веґетацію зачінаючого ся лїта. Характерістічным сімбоплом суть посвячены ліповы або лїсковы конарикы, котры мают охранну функцію перед нещастямі і вшыткым злым. Парадять ся з нима домы і господарьскы будовы. В церкви посвячены конарикы, запіховалі колиська господары до своëй орной земли, жебы град уроду незагубив. Русаля ся славило звычайно три днї. По богослужбі в першый день свята обходжовала процесія зо заставами, іконами і священиком земли, посїяны зерном, і священик їх святив посвяченой водов. На меджах села ся закоповав деревяный крест, котрый мал хранити уроду.

В Сулинї в суботу не обрабляли земли, дївчата парадили хыжы конариками з лїскы, ясеня, березы і вшыткых листяных стромів. Вішали їх і на деревяный повалы над хыжов, на зарубню і облакы. Так само пастыря конариками парадили худобу. Около рогів їм увязовали зелены галузкы. Паробци ставляли дївчатам перед хыжы высокы майкы. Поставены майкы ся мусили запити і прі той події ся за допроводу гармонії розбігнула весела забава. Партії молодых ся ґруповали по селї. Забавы ся орґанізовали в порожных хыжах або там, где не была велика фамилія.
В дакотрых селах коло Бардеёва поважовали Русаля за головне свято пастырив. Пастыря го ославлёвали в лїсу по добу трёх днї і ночі. В день перед святками собі пастыря зробили фіґурину чоловіка (джадка) з дерева і соломы. Пастрыя обхаджали з фіґуринов вшыткы хыжы і зберали дары (потравины) про того джадка. Часть потравин потім вымінили в корчмі за палїнку і што зостало взяли зо собов до лїса. Кажда пастырьска партія славила тото свято на іншым пляцу. Дакотры партії мали зо собов і гудака, котрый грал ку танцю. Популарной забавов была пастырьска свадьба (пастырьске весїля).
Далшім сімболом Русаля была майка - смеречок або березка оздобена фаребными стужками. Хлопцї ведно ставали майку на пляцу перед церьквов або в серединї села. В ночі скоро каждый хлопець поставив майку дївчату, котра ся му любила. Тым давав в селї знати, же тото дївча есть уж задане. На дворї або на стрїсі дому дївчата ся даколи вказали і дві аж три майкы, што даколи вело к битцї меджі хлопцями о дївча. По другой світовой войнї быв в дакотрых селах тот звык перенесены на 1. мая.
Звыкы на Русаля повязаны зо ставлянім майкы суть облюбеной предлогов културных проґрамів русиньскых фолклорных суборів. Часто співана єсть спиванка Ей пришли мі Русаля:

Ей пришли мі Русаля, на мій великый жаль.
Немам я фраїра, немам я фраїра,
Хгто мі поставіт май.

Ей немам я фраїра, але я мам але брата
Та він мі поставит, та він мі поставит,
Хоць лем з ядлївчака.

Ей немам я фраїра, але собі найду,
Кед я днеськай вечур, кед я днеськай вечур
коло корчмы зайду

В музицї на Голосох собі співанку можете выслухати в проведжіню фолклорній скупіны Яворіна з Торысок.

Іншу верзію той співанкы під назвом Ідуть мі Русаля собі можете выслухати в проведжіню фолклорній скупіны Ялінка з Ольшавіці..

Zdieľať na Facebooku

Русиньска бісїда - Чет

Русиньска бісїда - Чет

Та што або як?

Drabinka - najkrajšie ľudovky z východu

Здружіня інтеліґенції Русинів Словеньска

Радіо про вшыткых Русинів

Лемківске інтернетове радіо

Вікіпедія в русиньскім языку

Вікіпедія в русиньскім языку

У русиньскій верзії є теперь 2837 статей.

Писаня русиньсков азбуков

Камаратьскы сторінкы

Академія русиньской културы в СР

Rusínsky festival Svidník

Ľudová hudba Ondreja Kandráča

Portál slovenskej ľudovej hudby, Internetový obchod s ľudovou hudbou, vydavateľstvo VideoRohal

ZIRS – sekcia molodi.Rusiny

kaviareň a knihkupectvo

Farnosť Stropkov-Bokša

Rusnaci u Panoniji

Ruska Tube

Rusíni.cz - rusínská iniciativa v ČR

Společnost přátel Podkarpatské Rusi

Выберте собі языкову мутацію

Dneska je sereda

22. november 2017


Юліаньскый календарь:

9. новéмбер 2017

Мапа реґістрованых хоснователїв Holosy.sk

Писаня документів по русиньскы з Openoffice

Писаня русиньсков кіріліцёв в сістемі Windows 7

Як модіфіковати Firefox, жебы контролёвав русиньскый правопис

Posl´idn´i komentar´i

Баннер про вашы сторінкы

Будеме рады як Голосы спропаґуєте на вашых сторінках через рекламный баннер.

Комунітный портал карпатьскых Русинів

Як бы сьте хотїли вычеряти банеры, контактуйте нас.

Зареґіструйте ся!

Кідь ся хочете актівно запоёвати до дїяня на Holosy.sk і звышыти комфорт у хоснованю сторінок зареґіструйте ся.

Контактуйте нас

Кідь мате вопросы або коментарї, можете нас контактовати через формуларь на сторінках.