Не робте собі баламуту

Слідуючій рік на Словакії будуть проходити презідентьскы выборы. Поступно ся появлюють мена тых, котры бы тоту функцію радо зробыти. Темов ся вказують быти народности, включно Русинів.
-

Єден із кандідатів літать із єдного русиньского фестівалу на далшый „русиньско-україньскый“, де зберать підписы потрібны на свою кандідатуру, за што ся участным одвдячіть тым, же ся з ним можуть фотоґрафовати. Другый бісідує, же хоче быти презідентом вшыткых, як Словаків, так і Мадярів, Русинів, Ромів. Третій зясь хоче як презідент знати побісідовати зо вшыткыма, наприклад із Русином зо Снины. Мальованы пантликы в русиньскій триколорі вытягують єдна радость, самособов, же з візійов можливого здобытя голосів од той народностной меншыны.
-
Бісідовати о Русинах, споминати їх у своїх уж властно кампаньовых приговорах і діскусіях є шумне, но таке дашто бы могло Русинам старчіти так на зачатку 90-ых років, кедь сьме были рады, же сьме і же можеме свободно пробовати воскресити свій народ. Днесь, кедь маєме на Словакії вшыткы права, но не вшыткы знаме схосновати, што є лем наш проблем, суть слова о тім, же хтось хоче быти презідентом і Русинів або хоче знати побісідовати і з Русинами, дакус мало. Докінця то не є мало, то выжадує функція презідента, котрый має быти презідентом вшыткых гражданів Словакії. Мав бы то быти автоматічный факт, а не треба з того робити якыйсь бенефіт, котрый Русины або іншы народности дістануть, кедь выберуть як раз того кандідата, котрый о тім знать бісідовати як о чудесі з небес.
-
Зато, кедь днесь хтось хоче грати русиньсков картов у презідентьскых выборах, мав бы собі зодповісти на конкретны вопросы. На вопросы, котры ясно дефінують, што то про нього значіть быти презідентом і Русинів, окрім якойсь формалной справы. І тоты одповіді бы мали знати і Русины, котрым хоче быти добрым презідентом, з котрыма хоче бісідовати, о котрых голосы має інтерес. Суть про мене три основны вопросы, на котры скептічно ани не чекам одповідь од кандатів.
-
По перше, словацькы законы ясно знають термін однародньованя, і тоты намагы суть словацьков леґіластівов заказаны. Но наперек тому і майже 30 років по тім, што скінчів комуністічный режім і Русины знова могли зачати голосити ся ку свому народу, доднесь існують орґанізації, котры роблять однародньованя Русинів в напрямі українізації, котры бісідують, же Русинів не є, же то лем часть україньского народа, котры Русинів атакують і, а то є на тім найліпше, їх діялность є підтримована грошами, котры суть приділены на културу народностных меншын. Кебы діставали грошы на розвиток україньской културы, не повім ани слово, лемже они не розвивають україньску културы, а українізують русиньску културу. І так є ту вопрос: Пробовав бы кандідат, котрый має днесь в роті Русинів, на основі свойой авторіты, авторіты головы державы тискати на то, жебы ся така несправедливость односно Русинів веце не діяла?
-
По друге, Русины на Україні доднесь невызнаный народ, притім на своїй землі. Русины на Словакії – то тот самый народ, котрому кандідаты хотять быти добрым презідентом. В припаді стріч із представителями україньской державы, в припаді европскых самітів, пробовав бы днешній кандідат у функції презідента звертати увагу на то, же Русины не мають свої права на Україні, як в єдиній державі, і звертав бы увагу україньскых і европскых представителів на то, же без вызнаня Русинів, не може вести путь до Европы? Тискав бы на то, хоць лем діпломатічно?
-
По третє, і то повязане із попередніма двома вопросами: Як бы ся справовав, кебы темов у тых вопросах не были Русины на Словакії і на Україні, а Словаци в іншых державах? Кебы му быв вопрос Русинів неосновный, быв бы му в єднакых сітуаціях неосновным і вопрос загранічных Словаків?
-
Не чекам одповіді. Знам, же Русины суть моментално добрый маркетінґ, но властно суть то лем пусты слова. Но ліпше бы было, в припаді, же кандідаты над так важныма вопросами не роздумують, припадно о них не мають ани зданя, жебы собі не робили баламуту з Русинами і пробовали дакус іншак здобыти людей на свій бік. Русины не суть рекламны фіґуркы, а жывый народ, котрый має свої інтересы і проблемы, якы дотеперь жаден презідент з позіції свойой авторіты на Словакії на рішыв.
-
Статя была написана як коментарь „Вступне до контроли“ лемківского радія lem.fm.
-
Петро Медвідь

Zdieľať na Facebooku

Русиньска бісїда - Чет

Русиньска бісїда - Чет

Та што або як?

Drabinka - najkrajšie ľudovky z východu

Здружіня інтеліґенції Русинів Словеньска

Радіо про вшыткых Русинів

Лемківске інтернетове радіо

Вікіпедія в русиньскім языку

Вікіпедія в русиньскім языку

У русиньскій верзії є теперь 2837 статей.

Писаня русиньсков азбуков

Камаратьскы сторінкы

Академія русиньской културы в СР

Rusínsky festival Svidník

Ľudová hudba Ondreja Kandráča

Portál slovenskej ľudovej hudby, Internetový obchod s ľudovou hudbou, vydavateľstvo VideoRohal

ZIRS – sekcia molodi.Rusiny

kaviareň a knihkupectvo

Farnosť Stropkov-Bokša

Rusnaci u Panoniji

Ruska Tube

Rusíni.cz - rusínská iniciativa v ČR

Společnost přátel Podkarpatské Rusi

Выберте собі языкову мутацію

Dneska je četver

18. oktober 2018


Юліаньскый календарь:

5. oктóбер 2018

Мапа реґістрованых хоснователїв Holosy.sk

Писаня документів по русиньскы з Openoffice

Писаня русиньсков кіріліцёв в сістемі Windows 7

Як модіфіковати Firefox, жебы контролёвав русиньскый правопис

Posl´idn´i komentar´i

Баннер про вашы сторінкы

Будеме рады як Голосы спропаґуєте на вашых сторінках через рекламный баннер.

Комунітный портал карпатьскых Русинів

Як бы сьте хотїли вычеряти банеры, контактуйте нас.