На пряшівскім святі і русиньске блудиско

Орґанізаторка акції - Пряшівска Містна орґанізація Русиньской оброды на Словеньску (МО РОС), ся до памяти Пряшівчанів записала в тім найліпшім світлі уж минулого року свойов краснов акційов. Чом? Зато, же як єдна з мала русиньскых орґанізацій приносить на професіоналну сцену ТАД, в рамках проєкту РОС - Дні русиньскых традіцій, велике богатство русиньской културы і єй пестрой жанровитости. Так красні і пестро то было і на тогорічнім святі в Пряшові. Людей, приходячіх на пряшівскы Дні русиньскых традіцій, в підвечір 28-го октобра 2008 і сідавшых до стільців Театру Александра Духновіча (ТАД), за звучаня церьковных дзвонів витав на сцені величезный образ будовы РУСЬКОГО ДОМУ, русиньского недобытного храму в Пряшові. Істо собі каждый участник пряшівского свята Русинів міг уж на зачатку додумати, же на тій акції ся буде дашто споминати і тот НАШ І НЕ НАШ пренещастный РУСЬКЫЙ ДОМ. Выбор пряшівской МО РОС (С. Лисінова, Л. Губцейова, П. Крайняк, мол. і О. Сипко) на челі з єй председом Федором Віцом приготовив і т. р. богатый, інтересный і розмаїтожанровый проґрам – відеопроєкцію діятельста МО РОС в Пряшові, представліня обох церькви – ґрекокатолицькой і православной, русиньскый спів, танець, музику, дівадло, декламацію, модерный спів і т. п.

За звучаня гармонікы М. Ґарберы вышло на сцену четверо в крою выпарадженых молодых Русинів – дві дівочкы (М. Железна і К. Маґурова) і двоє хлопців (Л. Ґарбера і В. Барей) несучі меджі собов русиньску заставу і красні співаючі русиньску гімну Я Русин был, єсьм і буду. Люде поставали зо стільців у салі і співом ся придали ку молодым. Потім на сцену вышла модераторка вечера Зузана Галямова (геречка ТАД), котра отворила святочный вечір і привитала цінных гостів (В. Марушіна, діректора ПУЛС-у, Я. Допіряка, Т. Латтову, членів Дозорной рады РОС, Ґ. Бескида, председу Руського клубу 1923, Л. Матіска, председу Містной орґанізації Матіці словеньской в Пряшові, медіалных партнерів – шефредакторку Інфо Русина А. Кузмякову і робітників з кошыцькой СТВ Л. Чікія і М. Смерека і многых іншых), але і вшыткых участників акції Дні русиньскых традіцій в Пряшові.

А потім ся уж притомны могли спокійно заслухати до милозвучных мелодій русиньскых співанок в поданю знамых співачок Маріянны Железной з Хмельовой, сучастной солисткы ПУЛС-у, лавреаткы цілословеньского конкурзу Співы мого роду, Каткы Маґуровой тыж лавреаткы споминаного конкурзу, котра співать зо своїм отцьом і сестров (знаме Тріо Маґуровых з Гуменного), на гармоніці їм грав Михал Ґермушка. Радость было послухати і громовый спів парібків з ФК ШарішЛукаша Ґарберы, Владиміра Барея і Марека Ґреша за гармонікового допроводу ПаедДр. Мілана Ґарберы.

Святочный акт русиньскых традіцій поетічным молитвенным словом підсилила Любіца Губцейова, кедь задекламовала стишок Благовіщіня пресвятій Богородиці од свого родака з Няґова, русиньского писателя Осифа Кудзея.

Молоды членове Выбору пряшівской МО РОС Бц. Сілвія Лисінова і Мґр. Петро Крайняк у приготовленій відеопроєкції указали і розповіли притомным о розмаїтім културнім діятельстві орґанізації за тот рік.

Баржезно приємным неочекованьом, ожывіньом і збогачіньом цілого проґраму были театралны сценкы з гры БЛУДИСКО, котры на мотівы Л. Смочека написав сам Федор Віцо, председа МО РОС в Пряшові. Короткый вступ до Блудиска во формі розговору о тім, же пряшівскы Русины ся не мають де сходити, зробили молоды Русины – П. Крайняк із З. Галямовов. А потім уж професіоналны герці ТАД Василь Русиняк з Осифом Ткачом завели таку інтересну і трафну дебату о тзв. русиньскім блудиску, котре мало лем ВЫХОД, без ВХОДУ! (Люде уж на самы написы БЛУДИСКО – ВЫХОД реаґовали посміхованьом, бо їм то цалком ясні припоминало конкретну сітуацію коло Руського дому в Пряшові). У вікні провізорного дому – Блудиска стояв його пан (В. Русиняк) і никого до свого дому в ВЫХОДОМ не хотів пустити. А долов попід вікно блудив єден принагодный Русин (О. Ткач), котрый бы ся барз рад достав до днука, але проблем быв в тім, же тот дом не мав жадный вход, але лем выход. А чом то так є, о тім тоты двоми меджі собов вели інтересну дебату, котра у сидячой публікы выкликовала порядный і голосный не сміх а дослова регот. Єдным словом ПАН у вікні давав разныма і выбераныма словами бідному РУСНАЧКОВИ порядні наяво, же ся може і поторгати, но днука ся ниякраз не достане. Выслідком той бісіды (з боку пана порядні діректівной а з боку нагодного Русина безмочной) была лем барз маленька або скоро жадна надій... Із словами, же „може холем нашы внуци колись найдуть вход до того дому?!”одходив сперед русиньского блудного дому поуражаный і пониженый бідный РУСНАЧОК. Было то досправды реалне дівадло, котре указало на нашы найвекшы болячкы зо сучастного жывота Русинів у Пряшові. Кебы ся тоты сценкы маленько доповнили і розшырили о далшы дійовы особы, была бы з того інтересна реална гра про нашых професіоналных театралів.

Співачкы з ФК Габурчанка Емілія Ґубова і Марія Онуфрякова, але і співаци - їх мужове, Осиф Ґуба і Мірослав Онуфряк, котрым до співу грав Осиф Рим, своїма шумныма співами добрі трафили на ноту пряшівской публікы, котра ся співом придала ку ним а потім і порядні затляпкала.

На веселу ноту русиньскых стародавных, но все актуалных мелодій, заграли на устных гармоніках Інґ. Дімітрій Крішко і Серґей Петрик, з котрыма весело співала ціла сала ТАД. Они, з нагоды памятной даты - 90. річніці Взнику чеськословенькой републікы (было якраз в тот день), заспівали і облюблену співанку Томаша Ґарика Масарика.

Дакус модерного русиньского вітра задуло в подобі выступліня Осифа Кеселіці з його дівочков Александров. (Обоє з модерной русиньской ґрупы ЧУМЗБАҐЕРА зо Свидника). Отець співав і грав на ґітарі а Сашка го доповньовала краснов чістеньков гров на флавті. Но найвекшый вітриско з темпераментным танцьом на сцені наробили молоды пары з ФК Шаріш, котрый при Основній умелецькій школі М. Мойзеса в Пряшові веде Осиф Пірог.

Вшытко в салі і за сценов затихло, кедь М. Железна заспівала знаму русиньску молитвенну співанку о Русинах ростраченых по далекім світі - „єдны ішли за Дунай а другы аж за море...”. Было то красне закончіня приємні прожытого вечера. Іщі знама завершална гімна Най же буде добрый час співом і музиков вшыткых, выступаючіх і участників, і каждый одходив домів спокійный, в добрій наладі і сердцьом ожывленым русиньскыма традіціями.

Анна Кузмякова,

фото авторкы.

 

Zdieľať na Facebooku

Русиньска бісїда - Чет

Русиньска бісїда - Чет

Та што або як?

Drabinka - najkrajšie ľudovky z východu

Здружіня інтеліґенції Русинів Словеньска

Радіо про вшыткых Русинів

Лемківске інтернетове радіо

Вікіпедія в русиньскім языку

Вікіпедія в русиньскім языку

У русиньскій верзії є теперь 2837 статей.

Писаня русиньсков азбуков

Камаратьскы сторінкы

Академія русиньской културы в СР

Rusínsky festival Svidník

Ľudová hudba Ondreja Kandráča

Portál slovenskej ľudovej hudby, Internetový obchod s ľudovou hudbou, vydavateľstvo VideoRohal

ZIRS – sekcia molodi.Rusiny

kaviareň a knihkupectvo

Farnosť Stropkov-Bokša

Rusnaci u Panoniji

Ruska Tube

Rusíni.cz - rusínská iniciativa v ČR

Společnost přátel Podkarpatské Rusi

Выберте собі языкову мутацію

Dneska je sereda

22. november 2017


Юліаньскый календарь:

9. новéмбер 2017

Мапа реґістрованых хоснователїв Holosy.sk

Писаня документів по русиньскы з Openoffice

Писаня русиньсков кіріліцёв в сістемі Windows 7

Як модіфіковати Firefox, жебы контролёвав русиньскый правопис

Posl´idn´i komentar´i

Баннер про вашы сторінкы

Будеме рады як Голосы спропаґуєте на вашых сторінках через рекламный баннер.

Комунітный портал карпатьскых Русинів

Як бы сьте хотїли вычеряти банеры, контактуйте нас.

Зареґіструйте ся!

Кідь ся хочете актівно запоёвати до дїяня на Holosy.sk і звышыти комфорт у хоснованю сторінок зареґіструйте ся.

Контактуйте нас

Кідь мате вопросы або коментарї, можете нас контактовати через формуларь на сторінках.